Kategori: Makaleler

Aralıkta Nereye Gidilir? Bir Sosyal Adalet Perspektifiyle Aralık ayı, kışın soğuk yüzünü göstermeye başladığı, tatil ve yılbaşı heyecanının yükseldiği bir dönem. Ama Aralıkta nereye gidilir? sorusu, sadece gezilecek yerleri düşünmekle kalmaz; aynı zamanda farklı toplumsal grupların, cinsiyetlerin ve toplumsal koşulların bu dönemde nasıl farklı deneyimler yaşadığını gözler önüne serer. Bu yazı, Aralık ayında seyahat etmeyi planlayanlardan çok, bu dönemin farklı kesimler üzerindeki etkilerini sorgulamaya yönelik. Aralıkta Nereye Gidilir? Sorusu Herkes İçin Aynı mı? Aralık, soğuk hava, tatil fırsatları ve yılbaşı hazırlıklarıyla dolu bir ay. İstanbul gibi büyük şehirlerde bu dönem, tatil beldelerine kaçmayı düşünenler için cazip hale gelir. Ancak, toplumsal…

Geçmişin izlerini takip etmek, yalnızca bir zaman diliminin içindeki olayları değil, bu olayların nasıl şekillendirdiğini ve bugün hangi izleri bıraktığını anlamak anlamına gelir. Geçmiş, günümüzü anlamamıza yardımcı olur ve bu bağlamda “penbe” kelimesinin tarihsel anlamı da derinlemesine bir keşif gerektirir. Ne zaman bu kelimeyle karşılaştığımızda, aklımıza sadece bir renk mi gelir, yoksa bu rengin geçmişteki kültürel, toplumsal ve politik anlamları da bizi düşündürmeli midir? Penbe, Türkçeye ve kültürümüze nasıl girmiştir? Bu yazıda, penbenin tarihsel yolculuğunu, kültürel dönüşümlerini ve toplumsal yapılarla olan bağlantılarını kronolojik bir biçimde inceleyeceğiz. Penbenin Dilsel ve Kültürel Kökenleri Kelimenin kökeni, genellikle Arapça “bâmbu” kelimesinden türediği düşünülen ve…

Sterilizasyon ve Ekonomi: Kaynaklar, Seçimler ve Sonuçlar Ekonomi, temelde kaynakların kıt olduğu bir dünyada insanların en iyi yaşamı sağlamak adına nasıl seçimler yaptıklarıyla ilgilidir. Fakat bu seçimler yalnızca bireylerin günlük yaşamlarında değil, aynı zamanda daha geniş toplumsal düzeyde de büyük etkiler yaratır. Bireylerin yaptığı tercihler, devlet politikalarını, piyasa dinamiklerini ve toplumsal refahı şekillendirir. Ancak bazen “nasıl steril edilir?” gibi basit bir soru bile bu temel ekonomik soruları düşündürmeye yeter. Sterilizasyon, özellikle finansal bağlamda paranın değeri ve arzı ile ilişkilidir; ama aynı zamanda sağlık, toplum sağlığı ve çevre ile ilgili birçok ekonomik kararın derinliklerine inen bir kavramdır. Sterilizasyon terimi, ilk bakışta…

Konya Çeltik İlçesi Arası Kaç Kilometre? Bir Edebiyat Perspektifinden Düşünmek Edebiyat, kelimelerle kurduğumuz o ince ipliklerdir; anlamlar arasında gidip gelirken, bizlere bir yerin, bir zamanın ya da bir kişinin derinliğini açığa çıkaran bir yolculuk sunar. Her bir kelime, bir mesafedir, bir bağlantıdır, bir yolculuğun başlangıcı. “Konya Çeltik ilçesi arası kaç kilometre?” sorusu, dışarıdan bakıldığında belki sıradan bir coğrafi ölçüm gibi görünse de, edebiyatın dilindeki mesafeyi, insanın içsel yolculuklarını, keşiflerini ve hikayelerinin haritalarını sorgulamak için mükemmel bir metafordur. Belki de bu basit soruda gizli olan mesafe, sadece fiziksel değil, aynı zamanda duygusal, kültürel ve edebi bir mesafedir. Edebiyatın Zaman ve Mekânı…

İçsel Bir Mercek: Emekliler Öğretmen Evinde İndirimli Kalabilir mi? Her birimizin hafızasında, geçmiş tatillerin, uzun yolculukların ya da ilk yalnız seyahatlerin duygusal yankıları vardır. Bu anılar sadece fiziksel konaklama deneyimleri değil; güven, aidiyet ve insan ilişkilerinin damıtıldığı içsel anlar olarak kalır. Bugün “Emekliler öğretmen evinde indirimli kalabilir mi?” sorusuna psikolojik bir mercekten bakarken, yalnızca bir fiyat tablosu değil; insanların bilişsel süreçleri, duyguları ve sosyal etkileşimleriyle nasıl ilişki kurduklarını da sorgulamak istiyorum. Emeklilik dönemi, bireyin kimlik, özerklik ve toplumla ilişkileri üzerine yeniden düşünmesini tetikler. Öğretmen evi gibi kamuya ait misafirhaneler, ekonomik indirimlerden öte, yaşamsal alanlarda güven ve toplumsal aidiyet duygularını besleyen…

Violin Kime Denir? Psikolojik Bir Mercekten İnceleme İnsan davranışlarını ve zihinsel süreçleri anlamak, çoğu zaman dışarıdan bakıldığında oldukça karmaşık bir iş gibi görünebilir. Duygusal patlamalar, bilinçli düşünceler, sosyal etkileşimler ve anlık kararlar arasında gidip gelirken, bazı davranışların altında yatan derin psikolojik süreçleri fark etmek kolay değildir. Her bireyin kendine özgü bir dünyası vardır, ancak bazen bu dünyayı anlamlandırmak için biraz daha derinlemesine düşünmek gerekir. Bu yazıda, “violin” kavramını psikolojik bir açıdan ele alacağız. “Violin kime denir?” sorusu, aslında çok daha derin bir psikolojik sorunun kapısını aralar. Violin, müzikal bir enstrüman olmanın ötesinde, bazen bir insanı tanımlamak için kullanılan bir terim…

Sürgülü Kapı: Edebiyatın Dönüşen Eşiği Kelimenin gücü, bir kapı gibi, bizleri başka dünyalara, başka düşünce biçimlerine açar. Kelimeler, bir metni oluşturan seslerin ötesine geçer, yaşamı anlamlandıran semboller haline gelir. Edebiyat, bazen bir sürgülü kapı gibi, bilinçli ya da bilinçsiz olarak iki dünyayı birbirinden ayıran bir bariyerin işlevini görür. Dış dünyayı iç dünyamızla, gerçekliği hayallerle, geçmişi şimdiki zamanla birleştirir. Tıpkı sürgülü bir kapının ardında gizli kalmış bir odanın kapısını aralamak gibi, edebiyat da genellikle görünmeyen, gizli anlamların peşinden sürükler bizi. Bir sürgülü kapı, hem açılabilen hem de kapanabilen bir geçiş noktasını işaret eder. Edebiyat dünyasında bu metafor, yaşamla ölüm arasındaki o…

Gurur Ne Demek Ekşi? Antropolojik Bir Perspektiften Giriş: Farklı Kültürler, Farklı Gururlar Bir gün, bir arkadaşım bana şu soruyu sormuştu: “Gurur ne demek ekşi?” Bu soru kulağa basit gelebilir, ancak kültürlerin farklı bakış açılarıyla ele alındığında, oldukça derin anlamlar taşıyor. Her toplumun gururu tanımlama biçimi ve buna yüklediği anlam, aslında o toplumun değerlerini, ritüellerini, kimlik anlayışını ve toplumsal yapısını doğrudan etkiler. Dünya üzerindeki her kültür, gururu farklı şekillerde yaşar ve ifade eder. Bazı kültürlerde gurur, bireyin başarılarının bir yansıması olarak görülürken, diğerlerinde toplumsal dayanışma ve grup aidiyetiyle ilgili bir duygu olarak ortaya çıkar. Peki, “gurur” tam olarak ne demek ve…

Falez: İktidar, Kurumlar ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Analiz Günümüzde, siyasetin temel soruları genellikle “kim neye karar veriyor?” ve “güç ilişkileri nasıl şekillendiriliyor?” üzerine odaklanır. Ancak toplumsal düzenin zemininde bu sorular daha karmaşık hale gelir. Bir kişinin iktidarı, karar süreçlerini ve bu süreçlere katılımını nasıl anlamalıyız? Bu sorulara yaklaşırken, “falez” gibi kelimeler aslında bir kavramdan çok, toplumların arka planda verdiği sosyal mücadelelerin bir sembolüdür. Falez, kelime olarak kaya veya sarp bir uçurum anlamına gelirken, siyasette de toplumsal gerilimlerin, iktidar ilişkilerinin ve denetim sistemlerinin keskin uçurumlarını, çatlaklarını temsil edebilir. Bu yazı, “falez” kavramını iktidar, kurumlar, ideolojiler, yurttaşlık ve demokrasi çerçevesinde analiz…

Dinde Talim: Bir Güç ve Toplumsal Düzen Analizi Dinde talim, genellikle dini eğitim, öğreti veya terbiye olarak tanımlanır. Ancak, bu terimin siyasal düzlemde anlamı daha geniştir ve toplumsal düzenin inşa edilmesinde ne gibi bir rol oynayabileceği üzerine derinlemesine düşünmeyi gerektirir. Toplumların inanç sistemleri, onları şekillendiren güç ilişkileri, kurumlar ve ideolojilerle kesiştiğinde, dinde talim kavramı hem bireysel hem de kolektif düzeyde bir inşa sürecine dönüşebilir. Bu yazıda, talimin toplumsal yapıyı nasıl dönüştürdüğünü ve iktidar ilişkileriyle olan etkileşimini ele alarak, modern siyasal düşünceler ışığında konuyu tartışacağız. İktidar ve Dinin Toplumsal Yapıya Etkisi Her toplum, kendi egemen değer sistemlerini ve ideolojilerini üretir. Bu…